7 nguyên nhân máy lọc nước không ngắt nước thải và cách khắc phục

Máy lọc nước RO xả thải liên tục khiến hóa đơn nước tăng và linh kiện mau hỏng là nỗi lo thường gặp của nhiều gia đình. Nguyên nhân máy lọc nước không ngắt nước thải thường nằm ở van điện từ, van một chiều, van áp cao, bơm, màng RO hoặc đường ống bị rò. Bài viết của Kangaroo sẽ phân tích 7 nguyên nhân cụ thể giúp bạn có thể tự kiểm tra và khắc phục tại nhà.

1. 7 nguyên nhân máy lọc nước không ngắt nước thải

1.1. Van điện từ bị hư, tắc nghẽn hoặc chức năng đóng ngắt có vấn đề

Van điện từ có nhiệm vụ kiểm soát dòng nước đầu vào của máy lọc RO. Khi cuộn coil được cấp điện, van mở để nước đi vào hệ thống; khi máy nhận lệnh dừng, van phải đóng kín để ngắt hoàn toàn nguồn nước. Nếu van bị hỏng hoặc không khép kín, nước vẫn tiếp tục đi qua hệ thống dù máy đã đủ điều kiện ngắt, từ đó gây ra tình trạng máy lọc nước rút điện nước thải vẫn chảy.

Cách kiểm tra và khắc phục:

• Rút điện máy, đóng van nguồn, tháo van điện từ ra khỏi đường ống vào.
• Quan sát lõi van: nếu có cặn bẩn, rửa bằng nước sạch hoặc giấm loãng, lau khô rồi lắp lại.
• Cắm điện và nghe tiếng “tách” khi van đóng mở; nếu không có tiếng hoặc van nóng bất thường là dấu hiệu coil hỏng.
• Thay van điện từ đúng model máy nếu đã hỏng cơ hoặc cháy coil (Không tự quấn lại coil tại nhà)

Van điện từ máy lọc nước RO – bộ phận kiểm soát dòng nước đầu vào

1.2. Van áp cao bị hỏng nên không gửi tín hiệu ngắt khi bình áp đã đầy

Van áp cao có nhiệm vụ theo dõi áp suất trên đường nước và xác định thời điểm máy cần dừng. Khi bình áp đã đầy, áp suất tăng đến ngưỡng cài đặt, van sẽ gửi tín hiệu ngắt nguồn đến máy bơm và van điện từ. Nếu bộ phận này gặp sự cố, hệ thống không nhận được tín hiệu dừng nên máy tiếp tục lọc và nước thải vẫn chảy liên tục.

Cách kiểm tra và khắc phục:

• Để máy chạy đến khi vòi lấy nước không còn phun mạnh (bình gần đầy).
• Dùng đồng hồ đo áp gắn vào van bình: nếu áp đạt khoảng 2 – 2,5 bar (điều chỉnh theo thông số của nhà sản xuất) mà máy vẫn chạy, van áp cao có vấn đề.
• Nghe tiếng “click” của van khi bình đầy; không có tiếng click là van không tác động.
• Thay van áp cao đúng thông số (thường 0,1 – 0,25 MPa tùy model). Siết ốc vừa tay, tránh xoắn dây tín hiệu.

Van áp cao gửi tín hiệu ngắt máy khi bình áp đã đầy nước

1.3. Bơm yếu hoặc hỏng làm hệ thống không đạt áp suất cần thiết để ngắt

Bơm tăng áp có nhiệm vụ tạo áp lực để đưa nước qua màng RO và nạp nước vào bình chứa. Khi bơm bị yếu hoặc hư hỏng, áp suất trong hệ thống không đạt mức cần thiết, khiến van áp cao không nhận được tín hiệu ngắt. Lúc này, máy phải hoạt động trong thời gian dài, nước thải vẫn chảy liên tục nhưng lượng nước tạo ra rất ít.

Cách kiểm tra và khắc phục:

• Đo áp suất đầu ra bơm khi máy đang chạy: máy RO gia đình thường cần khoảng 5,5 – 7 bar sau bơm.
• So sánh lưu lượng nước với thông số nhà sản xuất; giảm rõ rệt so với lúc mới mua là dấu hiệu bơm hoặc màng đang suy giảm.
• Kiểm tra nguồn điện ổn định 220V; điện yếu làm bơm không đạt vòng tua định mức.
• Thay bơm đúng công suất và khớp nối. Không tự quấn lại motor hoặc thay phớt không đúng loại.

Bơm tăng áp yếu khiến máy lọc nước không đạt áp suất tự ngắt

1.4. Màng RO tắc hoặc lõi lọc bẩn khiến máy phải chạy lâu và xả thải nhiều

Tình trạng máy lọc nước RO chảy nước thải liên tục có thể do màng RO tắc hoặc lõi lọc bẩn. Màng RO cùng các lõi lọc thô như lõi sediment và than hoạt tính ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ tạo nước. Khi màng RO bị tắc hoặc lõi lọc tích tụ nhiều cặn bẩn, nước đi qua hệ thống chậm hơn khiến lượng nước sạch giảm, lượng nước thải có thể tăng và thời gian vận hành của máy kéo dài. Màng Ro bị tắc khiến lưu lượng nước giảm, khiến máy phải hoạt động lâu hơn để làm đầy bình áp. Do thời gian vận hành kéo dài nên tổng lượng nước thải xả ra cũng nhiều hơn bình thường.

Cách kiểm tra và khắc phục:

• Xem lịch sử thay lõi: lõi thô thường 3 – 6 tháng, màng RO 24 – 36 tháng tùy chất lượng nước nguồn.
• Đo TDS nước đầu ra; chỉ số tăng bất thường so với lúc mới thay màng là dấu hiệu màng suy.
• Quan sát tỷ lệ nước/nước thải: nếu nước thải gấp nhiều lần nước sạch so với thông số máy, màng hoặc lõi đang tắc.
• Thay lần lượt lõi tiền lọc, sau đó màng RO nếu vẫn chậm. Xả súc màng mới theo hướng dẫn trước khi dùng chính thức.

Màng RO và lõi lọc bám cặn lâu ngày làm chậm quá trình lọc nước

1.5. Van thải flow (van xả thải) hỏng hoặc chỉnh sai

Van flow có nhiệm vụ kiểm soát lượng nước thải và duy trì áp suất phù hợp để màng RO hoạt động ổn định. Khi van bị tắc, hao mòn hoặc lắp sai thông số lưu lượng, áp suất trong hệ thống sẽ mất cân bằng. Khi đó, máy có thể xả quá nhiều nước thải, tạo ít nước và phải vận hành lâu hơn bình thường.

Cách kiểm tra và khắc phục:

• Xác định model van flow đúng với công suất màng (ví dụ màng 50 GPD đi với flow tương ứng, không lắp nhầm).
• Tháo van flow, xả nước sạch ngược chiều để loại cặn; nếu lõi cao su nứt hoặc biến dạng thì thay mới.
• Không tự khoan rộng lỗ flow; việc này phá vỡ tỷ lệ nước sạch/nước thải của máy.
• Lắp van theo đúng chiều mũi tên dòng chảy ghi trên thân van.

1.6. Van một chiều bị hỏng

Van một chiều (check valve) có nhiệm vụ ngăn nước trong bình áp chảy ngược về màng RO sau khi máy dừng. Khi van bị hở hoặc kẹt, nước trong bình sẽ từ từ hồi ngược, làm áp suất trên đường nước tinh giảm xuống. Lúc này, van áp cao có thể nhận tín hiệu sai rằng bình chưa đầy và kích hoạt máy bơm chạy lại, khiến máy đóng ngắt liên tục hoặc xả nước thải kéo dài.

Cách kiểm tra và khắc phục:

• Để máy đầy bình và tự ngắt, đánh dấu mực nước hoặc theo dõi áp bình trong 30 – 60 phút.
• Nếu áp bình tụt rõ hoặc nghe tiếng nước chảy nhẹ trong máy khi đã ngắt, van một chiều có khả năng cao đã bị hỏng.
• Tháo van một chiều trên đường nước sau màng RO, thử thổi hơi một chiều: chiều ngược phải kín hoàn toàn.
• Thay van một chiều đúng kích thước ống (thường 6 mm hoặc 1/4 inch). Lắp đúng chiều mũi tên.

Van một chiều ngăn nước chảy ngược về màng RO

1.7. Rò rỉ ống, cút nối khiến mất áp và máy chạy mãi không ngắt

Rò rỉ tại đường ống, cút nối, van bình áp hoặc gioăng cốc lọc có thể khiến áp suất trong hệ thống liên tục sụt giảm. Khi áp suất không đạt ngưỡng quy định, van áp cao không nhận biết được trạng thái bình đã đầy, khiến bơm tiếp tục hoạt động và nước thải chảy liên tục. Đây là lỗi cơ học tương đối dễ nhận biết, nhưng thường bị bỏ sót nếu vị trí rò rỉ nằm khuất phía sau máy hoặc bên trong tủ bếp.

Cách kiểm tra và khắc phục:

• Lau khô toàn bộ khu vực máy, chạy máy 10 – 15 phút và quan sát từng cút, van, cốc lọc.
• Kiểm tra đặc biệt: cút vào/ra màng RO, van bình áp, đầu nối van điện từ và điểm nối ống thải.
• Cắt đoạn ống bị nứt, thay cút mới, siết ốc đều tay; không quấn băng keo tạm vào mối nối chịu áp.
• Kiểm tra bình áp: nếu túi khí bình xẹp, bơm lại khí theo áp suất ghi trên bình (thường khoảng 0,5 bar khi bình hết nước).

Rò rỉ tại cút nối hoặc đường ống khiến máy mất áp và không tự ngắt

2. 5 cách hạn chế các nguyên nhân máy lọc nước không ngắt nước thải

Tình trạng máy lọc nước không chạy mà nước thải vẫn chảy thường liên quan đến lõi lọc, van flow, van điện từ, áp lực nước hoặc hệ thống điều khiển. Người dùng có thể duy trì 5 thói quen dưới đây để giảm nguy cơ máy vận hành kéo dài và hạn chế hư hỏng linh kiện.

• Thay lõi lọc theo tình trạng nguồn nước thực tế: Lõi lọc thô và lõi than hoạt tính bám nhiều cặn sẽ làm giảm lưu lượng nước, khiến máy cần nhiều thời gian hơn để tạo đủ nước và khó đạt ngưỡng tự ngắt. Vì vậy, người dùng nên theo dõi màu sắc lõi, lưu lượng nước và chất lượng nguồn cấp để thay lõi đúng thời điểm, thay vì chỉ chờ đến khi nước có mùi hoặc chảy yếu rõ rệt.
• Kiểm tra rò rỉ định kỳ tại các cút nối và đường ống: Những điểm rò nhỏ có thể làm áp suất trong hệ thống không đạt ngưỡng cần thiết, khiến máy tiếp tục chạy và xả nước thải dù bình chứa đã gần đầy. Người dùng nên mở tủ máy, lau khô khu vực bên trong và quan sát các đầu nối khi máy đang vận hành để phát hiện sớm vết ẩm, giọt nước hoặc cặn trắng.
• Vệ sinh van flow và van điện từ khi bảo dưỡng máy: Cặn bẩn tích tụ trong van flow hoặc van điện từ có thể làm van đóng mở không đúng trạng thái, khiến nước thải tiếp tục chảy dù chu trình lọc đã kết thúc. Vì vậy, người dùng nên yêu cầu kỹ thuật viên kiểm tra và vệ sinh hai bộ phận này trong mỗi lần thay lõi hoặc bảo dưỡng định kỳ.
• Duy trì nguồn điện và áp lực nước đầu vào ổn định: Điện áp yếu có thể làm bơm hoạt động không đủ công suất, trong khi áp lực nước đầu vào quá thấp khiến hệ thống khó đạt ngưỡng áp cần thiết để tự ngắt. Người dùng nên sử dụng ổ cắm chắc chắn, hạn chế dùng chung với thiết bị công suất lớn và cân nhắc lắp thiết bị hỗ trợ tăng áp nếu nguồn nước thường xuyên yếu.
• Không tự ý điều chỉnh van flow hoặc van áp cao: Các van này được cài đặt theo thông số kỹ thuật để kiểm soát lượng nước thải và chu kỳ ngắt của máy. Việc vặn sai vị trí hoặc tháo lắp không đúng cách có thể làm thay đổi tỷ lệ lọc, khiến máy xả thải liên tục hoặc hoạt động thiếu ổn định. Khi nghi ngờ van gặp sự cố, người dùng nên liên hệ kỹ thuật viên để kiểm tra bằng thiết bị chuyên dụng.

3. 3 câu hỏi thường gặp về nguyên nhân máy lọc nước không ngắt nước thải

3.1 Máy lọc nước chạy bao lâu thì tự ngắt là bình thường?

Thời gian máy hoạt động trước khi tự ngắt phụ thuộc vào dung tích bình áp, công suất lọc của màng RO và chất lượng nước đầu vào. Với máy RO gia đình sử dụng bình áp khoảng 6 – 10 lít, thời gian nạp đầy thường dao động từ 30 – 90 phút khi bình gần cạn. Máy mới thay lõi lọc và màng RO thường có tốc độ nạp nước nhanh hơn thiết bị đã sử dụng lâu ngày.

3.2 Nước thải chảy liên tục có gây hại gì cho máy không?

Nước thải chảy liên tục khiến bơm và van điện từ phải hoạt động trong thời gian dài, từ đó làm tăng nguy cơ quá tải và rút ngắn tuổi thọ của motor, cuộn điện và màng RO. Tình trạng này còn gây lãng phí nước, làm tăng chi phí sử dụng và có thể khiến khu vực đặt máy bị ẩm nếu phát sinh rò rỉ.

3.3 Trường hợp nào tôi cần gọi kỹ thuật viên khi máy lọc nước không ngắt nước thải?

Bạn nên liên hệ kỹ thuật viên khi gặp một trong các trường hợp sau:

• Đã thay lõi lọc, kiểm tra đường ống và siết chặt cút nối nhưng nước thải vẫn chảy liên tục.
• Máy bơm phát ra tiếng kêu lớn, rung mạnh hoặc nóng bất thường.
• Van điện từ nóng quá mức, máy xuất hiện mùi khét hoặc có dấu hiệu chập điện.
• Vỏ máy có hiện tượng rò điện hoặc gây tê nhẹ khi chạm vào.
• Máy đã ngừng hoạt động hoặc đã rút điện nhưng nước thải vẫn tiếp tục chảy.
• Nghi ngờ lỗi liên quan đến van áp cao, van điện từ, van một chiều, bơm hoặc board mạch điều khiển.

Kỹ thuật viên có thiết bị đo áp suất, dòng điện và linh kiện phù hợp với từng model nên có thể xác định nguyên nhân chính xác hơn. Người dùng không nên tự tháo board mạch hoặc can thiệp vào hệ thống điện khi chưa có chuyên môn.

Việc xác định đúng nguyên nhân giúp người dùng xử lý tình trạng máy lọc nước không ngắt nước thải theo thứ tự hợp lý, từ van, bơm, màng RO đến đường ống và hệ thống điều khiển. Với những gia đình đang sử dụng máy lọc nước Kangaroo, nếu thiết bị vẫn xả thải liên tục sau khi đã kiểm tra các nguyên nhân cơ bản, hãy liên hệ hotline 1900 555566 hoặc truy cập kangaroo.vn để được tư vấn và hỗ trợ kỹ thuật phù hợp.